Strona główna - www.fulara.com
Fulara.com
Newsletter i ulubione
· Kanał RSS - nowości
· 
[więcej...]
Polecamy
·  www.SoundTrade.pl
·  Trio basowe Be3
·  Tomek na MySpace
Prywatna Szkoła Muzyki Rozrywkowej

REK Guitars - best choice for you!

RotoSound strings - finnest choice!

Taurus - wzmacniacze basowe

BOX - najlepsze nagłośnienie do techniki tapping oburęczny!

Merlin Pickups

Professional Cables

GMR gitary basowe

G-Lab efekty gitarowe

Magazyn Gitarzysta

Wydawnictwo ABSONIC

Guitar Zone - portal gitarowy

Kup pyt ''Doubleshred''

Portato - inne oblicze tappingu

Pierwsza wersja: 2.X.2002 r.
Obecna wersja (3): 31.I.2003 r.
English version - portato

W lipcu 2002 odkryem metod prb i bdw zupenie nowe podejcie do grania tappingiem oburcznym. Motorem tego "swoistego" dla mnie odkrycia stay si dwa czynniki:

  1. Spora krytyka niedokadnoci artykulacyjnych w nagrywanych przeze mnie utworach - samego mnie to mierzio jak suchaem swoich mp3 - byo sporo przypadkowych rnic gonoci tak pomidzy czciami utworw, jak i pomidzy poszczeglnymi dwikami.
  2. Analiza filozofii i techniki fortepianowej Glenna Goulda.

Inspiracja

Przyjrzyjmy si bliej po kolei tym czynnikom. Co jest przyczyn owych niedokadnoci w mojej grze (ale take w grze wielu tapperw, w tym nawet tych najwikszych)? Jest to zastosowanie techniki legato, czyli uywanie pull-off i hammer-on jako motoru napdzajcego obu rk. Z reguy pierwszy dwik w takim cigu legato jest najgoniejszy - uderzony z gry daje silny efekt perkusyjny (akcent). Poniewa czsto jest to dwik przypadkowy (dyktowany przez zapis nutowy) otrzymujemy te gone dwiki w dziwnych miejscach - poza tym w dugim cigu legato syszymy coraz cichsze dwiki. Inaczej te zachowuje si legato na strunach basowych, inaczej na wiolinowych. Z innej strony - inaczej gra si legato w pierwszych pozycjach, a innaczej powyej 18 pozycji. Tak jak powiedzia Stanley Jordan w swoim artykule n/t tappingu oburcznego - zawsze grajc legato sycha przejcia z jednej struny na inn.

Drugim czynnikiem jest analiza nagra i filozofii muzycznej Glenna Goulda. Kady kto sucha Bacha w jego wykonaniu wie o klarownoci i czystoci tych wykona - nie ma tu miejsca na niedokadnoci dynamiczne spotykane w tappingu. Dodatkowo bardzo wanym czynnikiem jest minimalne oddzielanie dwikw granych w cigu krtkimi pauzami. Jest to technika "portato" czsto zaniedbywana podczas nauki gry na pianinie na rzecz legato. Warto zaznaczy, e te przerwy s minimalne - ledwo syszalne.

Poniewa wikszo moich wykona okrelana bya jako "zbyt legato" postanowiem opracowa technik, ktr okreliem sam jako "portato". Nie jest to za pewne rzecz nowa, ale jak dotd nie spotkaem si z opisem tej odmiany tappingu na stronach internetowych znanych tapperw (np. nie przeczytacie o tym w art. S. Jordana na temat tej techniki).

Opis techniki

Technika portato jest w istocie najbardziej legatowym z moliwych staccato. Idea jest taka: kady dwik uderzany jest z gry - nigdy nie wykorzystujemy faktu, e struna tu przed uderzeniem dwiku brzmi. Po uderzeniu i wybrzmieniu kadego dwiku odrywamy palec (zjawisko nie spotykane w tradycyjnej technice). Nastpny dwik jest uderzany w momencie kiedy struna ju nie brzmi.

Cay problem w tym, e przerwy, jakie robimy pomidzy kolejnymi dwikami powinny by tak krtkie jak to tylko moliwe. Przerwy te mona przyrwna do przerw pomidzy dwikami przy graniu kostk, czy przy szarpaniu strun palcami. Tak krtkie przerwy daj wraenie, e gitarzysta gra tradycyjnymi technikami, a nie tappingiem.

Technika ta wydaje si by mao ekonomiczna. Wykonujemy znacznie wicej ruchw palcami. Dodatkowe odrywanie palcw wydaje si spowalnia cay proces wydobywania kolejnych dwikw. Co w tym jest, aczkolwiek sia fizyczna uyta przy graniu portato jest znacznie mniejsza, ni przy legatowym czeniu dwikw. Dzieje si tak gwnie ze wzgldu na brak pull-off, ktre napdza "opadajce" dwiki w technice legato. To bardzo wany atut tej techniki.

Korzyci

Zyskujemy przede wszystkim wyrwnan, albo raczej kontrolowan dynamik dwiku. Grajc w ten sposb nie usyszymy wielkiej rnicy pomidzy sytuacj kiedy dwa ustalone dwiki grane s na tej samej strunie, a sytuacj kiedy te same dwiki grane s na ssiednich strunach. Zyskujemy dziki temu kontrolowanie dynamiki dwiku w kontekcie caego utworu, co w przypadku legato jest znacznie trudniejsze. Dodatkowym atutem jest atwo akcentowania wybranych dwikw w be-bopowych frazach, co jest czsto wykorzystywane przez gitarzystw jazzowych takich jak np. Pat Martino.

Czym ta technika jest, a czym nie jest

Pierwsze skojarzenie tej techniki automatycznie klasyfikuje j jako staccato. Wynika to z kilku czynnikw. Mwic o technice tappingu trzeba odwoywa si raczej do okrele pianistycznych, ni gitarowych. W technice fortepianowej staccato wykonywane jest poprzez rytmiczne robienie przerw pomidzy dwikami. Rka odrywa si (w rytmie nut) wysoko ponad klawiatur i kolejne dwiki s krtkie sprawiajc wraenie akcentowanych. Portato natomiast zwizane jest z minimalnymi przerwami, a nawet nie z przerwami, a z wraeniem e dwik nie jest "cinity" czy te "stoczony" tak jak w technice legato. Muzyce nadaje to lekkoci i selektywnoci. Tap-portato to technika tapujca najbardziej odlega od tradycyjnej gry na gitarze (kostk lub palcami).

Puls

Takie spojrzenie na granie tappingiem oburcznym daje nowe, nieograniczone wrcz moliwoci manipulowania pulsem. Dotyczy to zarwno wyuczonych utworw, jak i improwizacji jazzowych. Najlepszym przykadem mog by utwory J. S. Bacha gdzie puls odgrywa czsto kluczow rol (najlepszym tego przykadem s nagrania Glenna Goulda, ale nie tylko).

Moja definicja pulsu to nic innego, jak pewien schemat akcentowania. Nie powinien by on jednak chaotyczny, ale przemylany, wiadomy i cile powizany z charakterem utworu. W dzieach klasycznych czsto akcentuje sie mocne czci taktu (raz, czasem trzy), akcenty s czsto zrnicowane - mocniejsze i sabsze (np. na raz mocny, na trzy sabszy). Innymi sowy jest to co, co sprawia e chce nam si tupa (albo kiwa gow na koncercie) w rytm melodii, ktr wanie syszymy.

Czsto moe si zdarzy e w obrbie taktu nie ma adnego mocnego akcentu, wtedy schemat najczciej rozciga sie na wiele taktw, a stukanie akcentowanych nut da nam osobny, ciekawy schemat rytmiczny. Schemat ten przewanie nie jest jednorodny. Czsto powtarza si kilka razy, by w kocu nastpio zaamanie rytmu i "rozwizanie" owego schematu akcentowania. Takie zabiegi bardzo s widoczne np. "Wariacjach Goldbergowskich" w wersji Glenna Goulda.

W nagraniach jazzowych natomiast sztandarowym przykadem kombinacji z pulsem w improwizacjach jest rytm synkopowany, gdzie akcentujemy tylko sabe czci taktu. Od strony technicznej z pulsem wi si jeszcze dwa wane zagadnienia (oprcz samych akcentw) - utrzymywanie rytmu (granie w jednostajnym rytmie bez opnie) i "trafianie punkt" (adna nuta nie powinna by opniona ani przyspieszona), wic pomocne bdzie wiczenie z metronomem.

Technika portato da Wam du wiadomo i swobod przy manipulacji pulsem, jest to jeden z najwaniejszych czynnikw przemawiajcych na korzy portato.

Po co to wszystko?

Zdaj sobi spraw z tego, e opisane tu zagadnienie prawdopodobnie nie jest nowe, pewnie gdzie zostao ju wczeniej opisane (np. w jednej z wielu ksiek na temat tappingu oburcznego, ktrych niestety nie posiadam - z jednym wyjtkiem), elementy tego typu grania mona bowiem odnale u niektrych tapperw (ale jest ich niewielu). Jendake nie znalazem nigdzie w sieci informacji na temat takiego podejcia, a pozwolio mi ono zrobi duy krok na przd jeli chodzi o artykulacyjn dokadno odtwarzanych utworw. Jeli gracie t technik - wyprbujcie to podejcie - po co mielibycie wywaa otwarte drzwi....

Dosy podobny stosunek do takiej artykulacji ma Zefir, ktry mwi o tym w wywiadzie dotyczcym tappingu krzyowego. Czytamy tam: " (...) W technice krzyowej jest bardzo mao legato, wszystkie dwiki s wyartykuowane palcami, podobnie jak podczas gry kostk (...)"

Praktyka

Najprostszym przykadem osobliwoci tej techniki moe by tryl klawesynowy. W technice gitarowej tryle wykonuje si zazwyczaj na jednej strunie z uyciem techniki legato. Brzmi one bardzo gitarowo, aden instrument klawiszowy nie ma takiej pynnoci trylu. Okres baroku syn z bogactwa rnego rodaju ozdobnikw (take i tryli) wykonywanych czsto na instrumentach klawiszowych o wyrwnanej dynamice dwiku (np. klawesynie). Tam tryl ptonowy brzmi tak, e dwiki s od siebie mocno oddzielone. Podobny (nieco perkusyjny) efekt uzyskamy grajc portato. Tryl zupenie nie bdzie przypomina tradycyjnego gitarowego, tylko raczej ten klawesynowy.

Zapraszam do dziau MP3 & video, gdzie mona cign pliki MP3 i DivX zawierajce przykady brzmienia tej techniki (praktycznie kady przykad z tego dziau by nagrany z uyciem portato).



Zobacz pozostae artykuly

Kanał RSS | Xięga Gości | Statystyki | Ankiety | Baner | Tech-info | Mapa | Nowości

© 2002 - 2018 Fulara.com
Wszelkie prawa zastrzeone!
Kontakt: